تاریخچه و بیولوژی میگوی بزرگ آب شیرین
ساعت ۳:٢٩ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٥/٧/٦  

تاریخچه و بیولوژی میگوی بزرگ آب شیرین / مترجم : حمید طالبی بیدهندی کارشناس مدیریت تغذیه و غذای زنده  

این مقاله توسط Louisr .D' Abramoand Martin.W.Brunson از دانشگاه ایالتی می سی سی پی نوشته شده و انتشارات SRAC آن را منتشر نموده است

تولید تجاری میگوی مالزیایی ماکروبراکیوم روز نبرگی (Macrobrachium rosenbergii ) با انجام فعالیتهای تحقیقاتی مداوم و با اقدامات تجاری در ایالت متحده امریکا صورت گرفته است.
اگر چه گونه های دیگری از جنس ماکروبراکیوم در نواحی جنوبی آمریکا به صورت بومی وجود دارند ولی این گونه ها به واسطه ی استعداد کم در رسیدن به سایز مناسب و مطلوب و در نتیجه عدم بازارپسندی آن ، به عنوان طعمه برای اهداف صید مورد استفاده قرار می گیرند .
فن آوری تولید پایه ای میگوی ماکروبراکیوم روزنبرگی از اواخر دهه 1950 میلادی در مالزی توسعه و گسترش یافت و در طی سه دهه اخیر نیز کشورهایی نظیر امریکا (هاوایی) و فلسطین اشغالی به این امرمبادرت ورزیده اند.
در طول دهه 1970 و اوایل دهه 1980 میلادی ، ایالتهای کارولینای جنوبی ، فلوریدا ، تگزاس ، لویی زیانا هدایت و راهبری پروژه های تحقیقاتی و فن آوری تولید پایه ای این گونه به همراه اقدامات بازاریابی ، عمل آوری و فر آیند تولید بچه میگو در مراکز تکثیر را بر عهده داشته اند.
در سال 1984 میلادی دانشگاه ایالتی می سی سی پی ،برنامه تحقیقاتی گسترده ای را برای توسعه وهمچنین ارزیابی فر آیند عملیات مدیریتی در تولید این گونه را آغاز نمود که نتایج آن منجر به برقراری فن آوری تولید تجاری در آن کشور شد.
قبل از سال 1989 میلادی این تفکر حاکم بوده است که پرورش میگوی ماکروبراکیوم روزنبرگی از نظر بیو لوژیکی در نواحی جنوب آمریکاقابل دستیابی و امکان پذیر ولی از نظر اقتصادی عملی و اجرایی نیست ولی با تلاشهای انجام شده در طی 6 سال گذشته و با اجرای عملیات مدیریتی نوین و طراحی پروژه های تحقیقاتی و کاربردی و متدهای ارزیابی پرورش، پتانسیل اقتصادی پرورش تجاری این گونه در نواحی جنوبی آمریکا به اثبات رسیده است.

شکل 1


میگوی بزرگ آب شیرین همانند سایر گونه های سخت پوستان دارای اسکلت خارجی سخت می باشد و با انجام پوست اندازی منظم و متناوب موجبات رشد این موجود فراهم می شود.
زاد و ولد (Breeding)
رسیدگی و آمادگی جنسی میگوی ماده ماکروبراکیوم روزنبرگی قبل از اتمام شش ماهگی حاصل شده و عملیات جفت گیری در شرایطی که میگوی نر دارای پوسته ی سخت و میگوی ماده دارای پوسته ای نرم می باشد صورت می گیرد.در اثر فرآیند جفت گیری اسپرم توسط میگوی نر به داخل توده ی ژلاتینی که در قسمت تحتانی بدن میگوی ماده و در بین چهارمین جفت پاهای حرکتی وجود دارد منتقل و ذخیره سازی می شود.
چند ساعت پس از جفت گیری و ذخیره سازی اسپرم ، میگوی ماده اقدام به رها سازی تخمکها از تخمدان از طریق سوراخ تناسلی که در قاعده پایه پای سوم حرکتی وجود دارد نموده و تخمکها در اثر عبور از توده ژلاتینی لقاح و سپس در سطح شکمی و در بین پا های شنا (Brood chamber) حفظ و نگهداری شده و مراحل انکوباسیون خود را در این مکان طی نموده و در اثر حرکات پاهای شنای میگوی ماده کار اکسیژن دهی (هوادهی) و تمیز نمودن تخمها که تا زمان تفریخ در محفظه برود نگهداری می شوند انجام می پذیرد.
تعداد تخم حاصله از هر قطعه میگوی مولد، به اندازه و سایز آن وابسته بوده و ارتباط مستقیم با وزن آن دارد . یک میگوی مولد می تواند در صورت مساعد بودن شرایط دمایی چندین بار در طی سال تخم ریزی نماید.
مدت زمان انکوباسیون تخمها در دمای82 درجه فارنهایت (27.7- 28 درجه سانتی گراد ) در حدود 20-21 روز می باشد.تخمهای حاصله از میگوی مادر که در محفظه شکمی نگهداری می شوند در ابتدا دارای رنگ زرد روشن تا نارنجی و سپس بتدریج تغییر رنگ داده و به رنگ قهوه ای و در نهایت 2 الی 3 روز قبل از تفریخ به رنگ خاکستری تبدیل می شوند. تخمها پس از تفریخ وارد مرحله لاروی میگوی آب شیرین می شوند.


لارو(Larvae):
پس از تفریخ تخم ، لاروها خارج شده و در درون آب رها می شوند . لاروهای میگوی آب شیرین بصورت وارونه در درون آب و با حرکات جهشی از ناحیه دم شنا می نمایند.
لاروهای تازه خارج شده از تخم نمی توانند بیش از 48 ساعت در درون آب شیرین مقاومت و یا زنده بمانند بنابراین لازم است آب مورد نیاز برای پرورش آنها از نوع لب شور و دارای شوری بین 9 تا 19 قسمت در هزار باشد.
وضعیت تغذیه در لاروها با افزایش سن آنها فعالتر شده و ضروری است غذا به طورمرتب و منظم در محیط پرورش در اختیار آنها قرار گیرد.غذاهای مورد استفاده در مراحل لاروی شامل زی شناوران جانوری ریز ، کرمها ، مراحل لاروی بی مهرگان آبزی و ... می باشند.
میگوی بزرگ آب شیرین دارای 11 مرحله لاروی می باشد که پس از هر بار پوست اندازی یک مرحله جدید لاروی تظاهر می نماید.
پس ازآخرین پوست اندازی ، دگردیسی مراحل لاروی کامل شده و به پست لارو میگوی آب شیرین تبدیل می شوند.
طول دوره لاروی میگوی آب شیرین با توجه به کیفیت و کمیت غذا ، دمای آب پرورش و تغییرات پارامترهای کیفی آب از 15 تا 40 روز به طول می انجامد ، بهترین دمای رشد مراحل لاروی و پست لاروی این موجود از 28 تا 31 درجه سانتی گراد می باشد.
پست لارو (Post Larvae):
پس از سپری شدن مراحل لاروی ، لارومیگوی آب شیرین به پست لارو تبدیل می شود.
پست لارو میگوی آب شیرین از نظر ظاهری شبیه میگوی بالغ آب شیرین است با این تفاوت که اندازه آن کوچکتر و ریزتر می باشد . طول بدن پست لارو در حدود 7 تا 10 میلی متر و وزن آن نیز 6 تا 9 میلی گرم می باشد.


پست لاروها در طی مراحل اولیه زندگی خود به صورت معلق در ستون آب شنا نموده و به تدریج و با افزایش سن آن ها رفتار کف زی از خود نشان می دهند. پست لاروها در هنگام شنا به صورت مستقیم شنا کرده و سطح پشتی آن ها همانند میگوی بالغ در بالاترین سطح قرار می گیرد.پست لاروهای میگوی آب شیرین قدرت تحمل محدوده وسیعی از شوری را داشته و به تدریج و با افزایش سن به آبهای شیرین مهاجرت می نمایند.
غذای مورد استفاده مراحل پست لاروی میگوی آب شیرین شامل لارو حشرات ، ناپلئوس آرتمیا و غذای گیاهی است بنابراین رژیم غذایی آنها از لارو و بالغ حشرات ، جلبک ها ، نرمتنان ، کرمها و ماهی و ... می باشد.
تحت شرایط تراکم بالا و کمبود مواد غذایی پست لاروها رفتار هم جنس خواری از خود بروز می دهند بنابراین لازم است در طول دوره پرورش پست لارو به این نکات توجه ویژه ای شود.
رنگ بدن پست لاروها در ابتدا از حالت نیمه شفاف به حالت صورتی ونا رنجی در ناحیه سر تغییر پیدا می کند و پس از تبدیل شدن آنها به مرحله جوانی رنگ بدن آنها متمایل به آبی و در بلوغ به رنگ قهوه ای متمایل می شوند.بچه میگوهای ماکروبراکیوم روزنبرگی می توانند در مراحل پست لاروی ، جوانی و بلوغ در آب شیرین نگهداری ، ذخیره سازی و زیست نمایند.
میگوی بالغ (Adult)
میگوهای جوان و مسن و بالغ ماکروبراکیوم روزنبرگی با رنگ آبی متمایل به سبز قابل تشخیص بوده هر چند برخی مواقع ممکن است آنها را به رنگ قهوه ای نیز مشاهده شوند. رنگ بدن میگوها نتیجه نوع و کیفیت مواد غذایی می باشد که میگوها از جیره غذایی دریافت می کنند .
میگوی نر بالغ از نظر اندازه از میگوهای ماده بزرگتر و از این طریق تشخیص جنسیت نر از ماده به راحتی امکان پذیر می شود . علاوه بر آن دومین پای حرکتی یا قدم زن میگوی نر و انبرک آن و همچنین سر میگوی نر بزرگتر از میگوی جنس ماده می باشد (شکل 1)



در پایه پنجم پاهای حرکتی میگوی نر ، به طرف داخل زایدهایی به شکل حباب های شفاف تحت عنوان ترمینال آمپول وجود دارد که محل خروج اسپرم از آنجا می باشد. پاهای حرکتی میگوی نر به شکل یک خط موازی و نزدیک به هم و با کمی فضای خالی و باز بین آنها قرار گرفته اند که می تواند در شناسایی میگوی جنس نر از ماده که دارای یک شکاف و یا بریدگی عریض در جفت پای آخر حرکتی می باشد کمک نماید . علاوه به آن در قاعده پای سوم حرکتی میگوی ماده سوراخ تناسلی باز می شود .
بر اساس خصوصیات ظاهری و خارجی سه نوع میگوی نر قابل شناسایی می باشد :
1- میگوی نر بازو آبی : این نوع از میگوهای نر را می توان با بازوی بلند و انبرک های آبی و خاردار مشاهده کرد.
2- میگوی نر با بازوی نارنجی کم رنگ :
3- میگوی نر با بازوی نارنجی پر رنگ :
میگوهای نر با بازوی نارنجی کم رنگ و با وزن کمتر از 10 گرم دارای رشد کند ولی قدرت رسیدگی جنسی و تولید مثل بالاتری نسبت به دیگر همنوعان خود می باشند. میگوهای نر بازو آبی و برخی از نرهای بازونارنجی کم رنگ دارای تولید مثل فعال و در جفت گیری موفق می باشند و همچنین در قلمرو طلبی از سایر میگوها برتری دارند.علاوه بر آن میگوهای نر بازو آبی از میگوهای ماده ای که در حال پوست اندازی می باشند و آسیب پذیر شده اند محافظت می کنند .
میگوهای نر بازو آبی با افزایش سن در برخی از مواقع یک دوره طولانی را بدون پوست اندازی سپری می کنند و در نهایت پوست اندازی ، تلف و یا اینکه به حالت رشد بر گشته و حالت قبلی خود را که از قدرت تولید مثلی بالایی برخوردار بودند بر می گردند.

مترجم : حمید طالبی بیدهندی کارشناس مدیریت تغذیه و غذای زنده


کلمات کلیدی:
 
 
 
 
به وبلاگ گلچين سايت هاي شيلاتي خوش اومديد – سيد هادي علوي onLoad and onUnload Example

----رود و خروج